Нов напад врз брод во Ормутскиот Теснец дополнително ја зголеми загриженоста за глобалното снабдување со енергенси, во момент кога Саудиска Арабија привремено затвори еден од своите најважни нафтоводи, а конфликтот на Блискиот Исток продолжува да се шири.
Британската агенција за поморски трговски операции УКМТО соопшти дека добила пријава за брод погоден од проектил додека минувал низ теснецот. Засега нема потврдени информации за обемот на штетата ниту за состојбата на екипажот.
Инцидентот се случува само еден ден откако Саудиска Арабија соопшти дека од безбедносни причини привремено го затвора нафтоводот Исток–Запад по напад со беспилотно летало. И Багдад и Ријад тврдат дека нападот бил изведен од територијата на Ирак, каде што дејствуваат вооружени групи поддржани од Иран. Засега никој не ја презел одговорноста.
Нафтоводот Исток–Запад е долг околу 1.200 километри и во последните шест месеци претставувал една од главните алтернативни рути за извоз на блискоисточна нафта поради сериозните ограничувања во Ормутскиот Теснец.
Преку него дневно се транспортираат меѓу четири и пет милиони барели нафта, што претставува околу четири до пет проценти од светската понуда. Токму затоа неговото затворање предизвикува дополнителна загриженост на енергетските пазари.
Цената на суровата нафта „брент“ минатата недела повторно ја надмина границата од 100 долари за барел.
Сателитските снимки по нападот врз саудиската инфраструктура покажуваат црн чад од локација јужно од Медина. Саудиското Министерство за надворешни работи потврди дека има повредени и дека се проценува причинетата штета, но не објави колкаво би можело да биде влијанието врз извозот на нафта.
Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека смета оти зад нападот веројатно стои Иран, но засега нема јавно објавени докази со кои би се потврдила таквата одговорност.
Паралелно продолжуваат и нападите на други делови од регионот. Саудиската цивилна заштита соопшти дека две лица биле повредени во проектилен напад на Хутите во регионот Џазан, при што биле оштетени повеќе објекти.
Иранските државни медиуми, пак, објавија дека рано утрово бил погоден и ирански трговски брод во близина на јужниот брег на земјата. Според тие информации, едно лице загинало, а три биле повредени.
Дополнителен ризик за транспортот низ регионот претставуваат случувањата околу теснецот Баб ел-Мандеб, јужниот влез во Црвеното Море. Извори од јеменската влада за Ројтерс тврдат дека Хутите го зазеле стратешкиот остров Перим, кој се наоѓа во средината на теснецот. Оваа информација доаѓа во период кога групата продолжува со напади врз саудиски бродови и нафтена инфраструктура.
Според три извори на Ројтерс, саудискиот престолонаследник Мохамед бин Салман во четвртокот разговарал со Трамп и побарал американска воена помош против Хутите. Вашингтон, според истите информации, засега не планира директно воено вклучување, но е подготвен да обезбеди разузнавачка поддршка.
Во меѓувреме, дипломатските обиди за намалување на тензиите продолжуваат. Иран во понеделник треба да учествува на состанок со арапските земји од Заливот во Оман, на кој ќе се разговара за иднината на Ормутскиот Теснец.
Очекувањата за брз договор, сепак, се мали. Висок ирански претставник за Ројтерс изјавил дека состанокот е организиран на иницијатива на Оман, но дека не се очекува потпишување договор.
Според ирански извори, Техеран и Оман треба да претстават предлог за пловидбените рути низ теснецот, но Иран не планира целосно отворање додека не бидат исполнети седум услови поставени до САД. Деталите за тие услови не се објавени.
Со истовремениот притисок врз Ормутскиот Теснец, саудискиот нафтовод Исток–Запад и Баб ел-Мандеб, безбедноста на некои од најважните светски енергетски маршрути станува едно од клучните прашања во актуелната ескалација на Блискиот Исток.
